https://thuviensach.vn

ChÞu tr¸ch nhiÖm xuÊt b¶n
GI¸M §èc – tæng biªn tËp
Pgs.ts. ph¹m minh tuÊn
ChÞu tr¸ch nhiÖm néi dung
Phã gi¸m ®èc – phã tæng biªn tËp
Ph¹m thÞ thinh
Biªn tËp néi dung:

ts. l­u trÇn lu©n
Ts. Hoµng m¹nh th¾ng
TRIÖU THÞ L÷
Vâ v¨n bÐ
PHAN thÞ H¦¥NG GIANG
TrÇn phan bÝch liÔu

Tr×nh bµy b×a:

phïng minh trang

ChÕ b¶n vi tÝnh:
Söa b¶n in:

bïi thÞ t¸m
phßng biªn tËp kü thuËt

§äc s¸ch mÉu:

triÖu thÞ l÷
Phan thÞ h­¬ng giang
ViÖt hµ

Sè ®¨ng ký kÕ ho¹ch xuÊt b¶n: 3000-2021/CXBIPH/7-37/CTQG.0y 3Sè quyÕt ®Þnh xuÊt b¶n: 586-Q§/NXBCTQG, ngµy 14/9/2021.
Nép l­u chiÓu th¸ng 9 n¨m 2021.
M· ISBN: 978-604-57-7040-5,

https://thuviensach.vn

Lª ®øc thä
ng­êi céng s¶n kiªn c­êng
nhµ l·nh ®¹o tµi n¨ng
(Håi ký)

1
https://thuviensach.vn

Cao minh, ph

2
https://thuviensach.vn

¹m nhí, ts. Lª v¨n yªn
(§ång Chñ biªn)

Lª ®øc thä
Ng­êi céng s¶n kiªn c­êng
Nhµ l·nh ®¹o tµi n¨ng
(Håi ký)

Nhµ xuÊt b¶n ChÝnh trÞ quèc gia - sù thËt
Hµ Néi - 2011

3
https://thuviensach.vn

Héi ®ång ChØ ®¹o xuÊt b¶n

- Chu V¨n §¹t:

Phã Tr­ëng ban Tuyªn gi¸o Trung ­¬ng,
Chñ tÞch

- Ph¹m Hång Hµ:

Uû viªn Trung ­¬ng §¶ng - BÝ th­
TØnh uû Nam §Þnh, Phã Chñ tÞch

- NguyÔn Duy Hïng: Gi¸m ®èc - Tæng Biªn tËp Nhµ xuÊt b¶n

ChÝnh trÞ quèc gia - Sù thËt, Uû viªn
Tæ chøc b¶n th¶o
- TS. Hoµng Phong Hµ
- L­u V¨n Lîi
- TS. L­u TrÇn Lu©n
- TS. NguyÔn An Tiªm
- TriÖu ThÞ L÷
- Phan H­¬ng Giang

4
https://thuviensach.vn

Lêi nhµ xuÊt b¶n

§ång chÝ Lª §øc Thä lµ mét ng­êi céng s¶n kiªn c­êng, mét
nhµ l·nh ®¹o tµi n¨ng, mét trong nh÷ng häc trß xuÊt s¾c, céng sù
th©n cËn cña Chñ tÞch Hå ChÝ Minh, ®· cã nhiÒu cèng hiÕn to lín
cho sù nghiÖp c¸ch m¹ng cña §¶ng vµ d©n téc.
Sinh ra vµ lín lªn trong mét gia ®×nh nhµ Nho ë vïng ngo¹i
« thµnh phè Nam §Þnh thuéc phñ Thiªn Tr­êng x­a, n¬i ph¸t tÝch
cña V­¬ng triÒu TrÇn víi hµo khÝ §«ng A næi tiÕng trong lÞch sö,
®ång chÝ Lª §øc Thä s½n mang trong m×nh tinh thÇn yªu n­íc vµ
truyÒn thèng quËt c­êng cña d©n téc.
N¨m 1925, khi 14 tuæi, ®ång chÝ lªn thµnh phè Nam §Þnh
häc tËp. §©y lµ trung t©m c«ng nghiÖp dÖt lín nhÊt §«ng D­¬ng
thêi bÊy giê, mét trong nh÷ng c¸i n«i cña giai cÊp c«ng nh©n ViÖt
Nam, n¬i phong trµo yªu n­íc vµ c¸ch m¹ng ph¸t triÓn rÊt m¹nh.
§¾m m×nh trong phong trµo sôc s«i Êy, ®ång chÝ ®· sím gi¸c ngé
c¸ch m¹ng. N¨m 1928, ®ång chÝ ®­îc kÕt n¹p vµo Héi ViÖt Nam
C¸ch m¹ng Thanh niªn vµ th¸ng 10-1929 trë thµnh ®¶ng viªn cña
§«ng D­¬ng Céng s¶n §¶ng.
Do tÝch cùc tham gia nh÷ng ho¹t ®éng yªu n­íc vµ c¸ch
m¹ng, ®Çu th¸ng 11-1930, ®ång chÝ bÞ ®Þch b¾t vµ ngµy 27-1-1931
bÞ toµ ¸n thùc d©n kÕt ¸n khæ sai chung th©n, sau gi¶m xuèng cßn
10 n¨m khæ sai vµ ®µy ra C«n §¶o.
N¨m 1936 ®­îc tr¶ tù do, ®ång chÝ trë l¹i quª h­¬ng Nam §Þnh
tiÕp tôc ho¹t ®éng c¸ch m¹ng vµ bÞ mËt th¸m Ph¸p b¾t l¹i vµo
th¸ng 9-1939. §Çu n¨m 1940, ®ång chÝ bÞ toµ ¸n thùc d©n kÕt ¸n 5
n¨m tï, l­u ®µy t¹i c¸c Nhµ tï Ho¶ Lß - Hµ Néi vµ S¬n La, Hoµ
B×nh.
Th¸ng 9-1944 ra tï, ®ång chÝ ®­îc ®iÒu ®éng vÒ c«ng t¸c t¹i
5
https://thuviensach.vn

An toµn khu cña Trung ­¬ng ë vµo giai ®o¹n c¶ n­íc ®ang sôc s«i
cao trµo c¸ch m¹ng.
Th¸ng 8-1945, t¹i Héi nghÞ toµn quèc cña §¶ng häp ë T©n
Trµo, Tuyªn Quang ®Ó quyÕt ®Þnh Tæng khëi nghÜa, ®ång chÝ ®­îc
chØ ®Þnh vµo Th­êng vô Trung ­¬ng §¶ng, cïng ban l·nh ®¹o tèi
cao cña §¶ng l·nh ®¹o toµn d©n tiÕn hµnh C¸ch m¹ng Th¸ng T¸m
thµnh c«ng, më ra kû nguyªn ®éc lËp, tù do cña d©n téc.
Kh¸ng chiÕn toµn quèc bïng næ, th¸ng 9-1948, trªn c­¬ng vÞ
Th­êng vô Trung ­¬ng §¶ng, ®ång chÝ ®­îc B¸c Hå vµ Trung ­¬ng
§¶ng cö lµm Tr­ëng ph¸i ®oµn cña §¶ng, ChÝnh phñ vµ qu©n ®éi
vµo kiÓm tra, gióp ®ì cuéc kh¸ng chiÕn cña ®ång bµo Nam Bé. Do
yªu cÇu thùc tiÔn cña chiÕn tr­êng, ®ång chÝ Lª §øc Thä ®· ®­îc
B¸c Hå, Th­êng vô Trung ­¬ng §¶ng chÊp thuËn ®Ó ®ång chÝ ë l¹i
Nam Bé cïng ®ång chÝ Lª DuÈn l·nh ®¹o cuéc kh¸ng chiÕn chèng
thùc d©n Ph¸p cho ®Õn ngµy th¾ng lîi.
HiÖp ®Þnh Gi¬nev¬ ®­îc ký kÕt, sau khi cïng Xø uû vµ ®ång
chÝ Lª DuÈn s¾p xÕp l¹i tæ chøc chuÈn bÞ cho cuéc chiÕn ®Êu míi,
th¸ng 1-1955 ®ång chÝ tËp kÕt ra B¾c vµ ®­îc ph©n c«ng lµm
Tr­ëng ban Thèng nhÊt Trung ­¬ng. Cuèi n¨m ®ã, ®ång chÝ ®­îc
bæ sung vµo Bé ChÝnh trÞ phô tr¸ch c«ng t¸c söa sai trong cuéc vËn
®éng c¶i c¸ch ruéng ®Êt vµ chØnh ®èn tæ chøc. Tõ cuèi n¨m 1956
trë ®i, ®ång chÝ phô tr¸ch c«ng t¸c tæ chøc x©y dùng §¶ng vµ gi÷
träng tr¸ch nµy trong mét thêi gian dµi.
T¹i §¹i héi ®¹i biÓu toµn quèc lÇn thø III cña §¶ng, th¸ng
9-1960, ®ång chÝ ®­îc bÇu vµo Ban ChÊp hµnh Trung ­¬ng §¶ng,
Bé ChÝnh trÞ vµ Ban BÝ th­, lµm Tr­ëng ban Tæ chøc Trung ­¬ng
§¶ng. §ång chÝ tiÕp tôc gi÷ c­¬ng vÞ quan träng nµy cho ®Õn
th¸ng 12-1986, ®­îc §¹i héi VI cña §¶ng tuyªn d­¬ng c«ng tr¹ng
vµ cö lµm Cè vÊn Ban ChÊp hµnh Trung ­¬ng cïng c¸c ®ång chÝ
Tr­êng Chinh, Ph¹m V¨n §ång.
Sau ®ît mét cuéc Tæng tiÕn c«ng vµ næi dËy Xu©n MËu Th©n 1968,
do yªu cÇu cña chiÕn tr­êng miÒn Nam, Bé ChÝnh trị cö ®ång chÝ
lµm Phã BÝ th­ Trung ­¬ng Côc ®Ó cïng ®ång chÝ Ph¹m Hïng trùc
tiÕp l·nh ®¹o cuéc Tæng tiÕn c«ng vµ næi dËy cña qu©n vµ d©n ta ë
miÒn Nam.
Th¸ng 5-1968, ®ång chÝ Lª §øc Thä ®­îc B¸c Hå vµ Bé
6
https://thuviensach.vn

ChÝnh trÞ gäi ra miÒn B¾c lµm Cè vÊn ®Æc biÖt cña Ph¸i ®oµn ®µm
ph¸n cña ChÝnh phñ ta t¹i Héi nghÞ Pari. Th¸ng 6-1968, ®ång chÝ
®Õn Pari tiÕn hµnh cuéc ®µm ph¸n kÐo dµi nhÊt trong lÞch sö c¸c
cuéc chiÕn tranh, trùc tiÕp ®­¬ng ®Çu víi nh÷ng nhµ ngo¹i
giao kú cùu cña n­íc Mü ®Ó cuèi cïng ®i ®Õn ký kÕt HiÖp ®Þnh Pari
vµo ngµy 27-1-1973, hoµn thµnh ®­îc di huÊn cña B¸c Hå "®¸nh
cho Mü cót" ®Ó tiÕn tíi "®¸nh cho ngôy nhµo".
Th¸ng 3-1975 víi ®ßn ®¸nh ®iÓm huyÖt vµo Bu«n Ma Thuét,
qu©n vµ d©n ta ®· gi¶i phãng toµn bé T©y Nguyªn, më ra kh¶ n¨ng
quÐt s¹ch ngôy qu©n, ®¸nh ®æ chÕ ®é Sµi Gßn ngay trong n¨m 1975.
Tr­íc thêi c¬ chiÕn l­îc võa ®­îc më ra, cuèi th¸ng 3-1975,
®ång chÝ Lª §øc Thä vµo chiÕn tr­êng mang theo ý chÝ s¾t ®¸ cña
Bé ChÝnh trÞ quyÕt t©m gi¶i phãng hoµn toµn miÒn Nam vµ trùc
tiÕp cïng Trung ­¬ng Côc vµ Bé ChØ huy Qu©n gi¶i phãng miÒn
Nam l·nh ®¹o, chØ huy ChiÕn dÞch Hå ChÝ Minh giµnh toµn th¾ng.
Sau khi miÒn Nam ®­îc hoµn toµn gi¶i phãng, ®Êt n­íc
thèng nhÊt, ®ång chÝ ®­îc ph©n c«ng lµm Phã ban ®¹i diÖn cña
§¶ng vµ ChÝnh phñ ®Ó æn ®Þnh t×nh h×nh miÒn Nam vµ phô tr¸ch
c«ng t¸c ®Æc biÖt. Tõ n¨m 1978, khi bän ph¶n ®éng P«npèt - Iªng
Xari cho qu©n x©m l­îc toµn tuyÕn biªn giíi n­íc ta ë phÝa T©y
Nam vµ g©y ra th¶m häa diÖt chñng ®èi víi d©n téc Campuchia,
®ång chÝ ®­îc ph©n c«ng l·nh ®¹o cuéc chiÕn ®Êu b¶o vÖ chñ
quyÒn, toµn vÑn l·nh thæ ë phÝa T©y Nam vµ gióp c¸ch m¹ng
Campuchia ®¸nh ®æ chÕ ®é Kh¬me ®á diÖt chñng.
Tr¶i qua h¬n 60 n¨m ho¹t ®éng c¸ch m¹ng l©u dµi, gian khæ
vµ rÊt quang vinh, ®ång chÝ Lª §øc Thä ®· gi÷ nh÷ng träng tr¸ch
lín cña §¶ng vµ cã nh÷ng cèng hiÕn ®Æc biÖt quan träng cho c¸ch
m¹ng ViÖt Nam. §ång chÝ ®· ®­îc §¶ng vµ Nhµ n­íc trao tÆng
Hu©n ch­¬ng Sao vµng vµ nhiÒu phÇn th­ëng cao quý kh¸c. §Ó
t­ëng niÖm ®ång chÝ, thùc hiÖn Th«ng b¸o sè 29-TB/TW, ngµy 205-2011 cña Ban BÝ th­ vµ KÕ ho¹ch sè 37-KH/BTGTW, ngµy 206-2011 cña Ban Tuyªn gi¸o Trung ­¬ng vÒ tæ chøc kû niÖm 100
n¨m ngµy sinh cña ®ång chÝ Lª §øc Thä (10-10-1911 – 10-10-2011),
nguyªn Uû viªn Bé ChÝnh trÞ, BÝ th­ Trung ­¬ng §¶ng, Tr­ëng ban
Tæ chøc Trung ­¬ng, Cè vÊn Ban ChÊp hµnh Trung ­¬ng §¶ng,
Nhµ xuÊt b¶n ChÝnh trÞ quèc gia - Sù thËt phèi hîp víi Ban Tuyªn
7
https://thuviensach.vn

gi¸o Trung ­¬ng, c¸c c¬ quan h÷u quan vµ gia ®×nh tæ chøc biªn
so¹n vµ xuÊt b¶n cuèn s¸ch Lª §øc Thä - Ng­êi céng s¶n kiªn
c­êng, nhµ l·nh ®¹o tµi n¨ng (Håi ký).
Cuèn s¸ch gåm gÇn 100 bµi viÕt chñ yÕu d­íi d¹ng håi ký
cña c¸c ®ång chÝ l·nh ®¹o cÊp cao cña §¶ng, Nhµ n­íc qua c¸c thêi
kú, cña ®ång ®éi, ®ång chÝ, cña nh÷ng ng­êi céng sù ®· tõng sèng
vµ lµm viÖc håi t­ëng l¹i tõ trong ký øc nh÷ng h×nh ¶nh ®Ñp ®Ï vÒ
®ång chÝ Lª §øc Thä. C¨n cø vµo néi dung c¸c bµi viÕt, chóng t«i
s¾p xÕp thµnh s¸u côm chñ ®Ò lín sau ®©y:
- Lª Đức Thọ với c¸ch mạng Việt Nam
- Lª Đức Thọ với miền Nam
- Lª Đức Thọ với c«ng t¸c tæ chøc x©y dùng §¶ng
- Lª Đức Thọ với c«ng t¸c ngoại giao
- Lª Đức Thọ với c«ng t¸c quèc phßng - an ninh
- VÒ th¬ Lª §øc Thä.
Sù s¾p xÕp trªn ®©y chØ lµ t­¬ng ®èi v× cã nh÷ng bµi viÕt
®¸nh gi¸ tæng qu¸t vÒ cuéc ®êi, sù nghiÖp, cã nh÷ng bµi nhiÒu néi
dung xuyªn suèt cuéc ®êi - sù nghiÖp, cã nh÷ng bµi viÕt vÒ mét
chÆng ®­êng, mét mÆt ho¹t ®éng cña ®ång chÝ Lª §øc Thä.
XuÊt b¶n cuèn s¸ch nµy vµo ®óng dÞp §¶ng vµ Nhµ n­íc ta tæ
chøc träng thÓ lÔ kû niÖm 100 n¨m ngµy sinh vµ 21 n¨m ngµy mÊt
cña ®ång chÝ Lª §øc Thä, Nhµ xuÊt b¶n ChÝnh trÞ quèc gia - Sù thËt
vµ c¸c t¸c gi¶ xem ®©y nh­ mét nÐn t©m nhang t­ëng niÖm ng­êi
céng s¶n kiªn c­êng, nhµ l·nh ®¹o tµi n¨ng ®· cã c«ng lao to lín víi
sù nghiÖp c¸ch m¹ng cña §¶ng vµ cña d©n téc ta.
Xin tr©n träng giíi thiÖu cuèn s¸ch cïng b¹n ®äc.
Th¸ng 9 n¨m 2011
Nhµ xuÊt b¶n ChÝnh trÞ quèc gia - sù thËt

8
https://thuviensach.vn

PhÇn thø nhÊt

Lª §øc Thä
víi c¸ch m¹ng ViÖt Nam

9
https://thuviensach.vn

10
https://thuviensach.vn

§¹i héi VI tuyªn d­¬ng
c«ng tr¹ng to lín v× §¶ng, v× d©n
cña c¸c ®ång chÝ tr­êng chinh,
Ph¹m V¨n §ång, lª ®øc thä
(Do ®ång chÝ Ph¹m Hïng, Uû viªn Bé ChÝnh trÞ
Ban ChÊp hµnh Trung ­¬ng §¶ng (khãa V),
Phã Chñ tÞch Héi ®ång Bé tr­ëng, thay mÆt
§oµn Chñ tÞch §¹i héi, tr×nh bµy
ngµy 17 th¸ng 12 n¨m 1986)

Th­a c¸c ®ång chÝ ®¹i biÓu §¹i héi,
Chóng ta s¾p bÇu c¸c Uû viªn Ban ChÊp hµnh Trung ­¬ng
míi. §ã lµ mét tr¸ch nhiÖm cùc kú quan träng cña §¹i héi
chóng ta ®èi víi sù nghiÖp c¸ch m¹ng cña giai cÊp vµ d©n téc ta.
Trong danh s¸ch ®Ò cö vµo Ban ChÊp hµnh Trung ­¬ng
§¶ng khãa VI, thÓ theo ®Ò nghÞ cña ®ång chÝ Tr­êng Chinh,
®ång chÝ Ph¹m V¨n §ång vµ ®ång chÝ Lª §øc Thä, §oµn Chñ
tÞch §¹i héi nhÊt trÝ t«n träng quyÒn kh«ng øng cö cña ba ®ång
chÝ v× tuæi ®· cao, søc ®· yÕu.
Cö chØ cao ®Ñp cña ba ®ång chÝ lµm næi bËt truyÒn thèng
quý b¸u cña d©n téc ta, cña §¶ng ta lµ: ThÕ hÖ tr­íc ©n cÇn d×u
d¾t thÕ hÖ sau vµ thÕ hÖ sau kÕ tôc trung thµnh sù nghiÖp cña
thÕ hÖ tr­íc.
§ång chÝ Tr­êng Chinh, ®ång chÝ Ph¹m V¨n §ång vµ ®ång
chÝ Lª §øc Thä lµ nh÷ng häc trß xuÊt s¾c cña B¸c Hå kÝnh yªu,
lµ nh÷ng ng­êi b¹n chiÕn ®Êu gÇn gòi nhÊt cña ®ång chÝ Lª DuÈn
vµ nhiÒu chiÕn sÜ céng s¶n tiÒn bèi.
§oµn Chñ tÞch ®Ò nghÞ §¹i héi toµn quèc lÇn thø VI cña
§¶ng long träng tuyªn d­¬ng c«ng tr¹ng to lín v× §¶ng, v× d©n

11
https://thuviensach.vn

cña ®ång chÝ Tr­êng Chinh, ®ång chÝ Ph¹m V¨n §ång vµ ®ång
chÝ Lª §øc Thä ®èi víi sù nghiÖp c¸ch m¹ng cña §¶ng ta vµ
nh©n d©n ta.
§¹i héi nhiÖt liÖt biÓu d­¬ng ba ®ång chÝ lµ tÊm g­¬ng chÝ
c«ng v« t­, trung víi n­íc, hiÕu víi d©n, lµ nh÷ng c¸n bé l·nh
®¹o kiªn c­êng, giµu kinh nghiÖm, nh÷ng chiÕn sÜ céng s¶n
trung thùc vµ ­u tó ®­îc toµn d©n ta yªu quý, phong trµo céng
s¶n vµ c«ng nh©n quèc tÕ, b¹n bÌ ta trªn thÕ giíi kÝnh träng.
§¹i héi nhÊt trÝ trao tr¸ch nhiÖm cao c¶ cho ba ®ång chÝ
Tr­êng Chinh, Ph¹m V¨n §ång, Lª §øc Thä lµm Cè vÊn cña
Ban ChÊp hµnh Trung ­¬ng §¶ng.
Mét lÇn n÷a, §¹i héi chóng ta bµy tá lßng quý träng vµ
biÕt ¬n cña toµn §¶ng, toµn d©n, toµn qu©n ta ®èi víi ®ång chÝ
Tr­êng Chinh, ®ång chÝ Ph¹m V¨n §ång, ®ång chÝ Lª §øc Thä.
KÝnh chóc ba ®ång chÝ m¹nh kháe, sèng l©u, vµ trong träng
tr¸ch míi, tiÕp tôc cèng hiÕn vµo trÝ tuÖ tËp thÓ cña §¶ng ta.
§¶ng Céng s¶n ViÖt Nam: V¨n kiÖn
§¶ng Toµn tËp, Nxb. ChÝnh trÞ quèc
gia, Hµ Néi, 2006, t.47, tr. 542 - 543.

12
https://thuviensach.vn

Lêi ph¸t biÓu
Cña ®ång chÝ Tæng BÝ th­ NguyÔn V¨n linh
T¹i LÔ trao tÆng hu©n ch­¬ng sao vµng
ngµy 20-9-1990

Th­a ®ång chÝ Lª §øc Thä kÝnh mÕn,
Th­a c¸c ®ång chÝ,
H«m nay Bé ChÝnh trÞ, Ban BÝ th­, Quèc héi, Héi ®ång
Nhµ n­íc, Uû ban Trung ­¬ng MÆt trËn Tæ quèc ViÖt Nam, ®¹i
diÖn c¸c ban, ngµnh, ®oµn thÓ ë Trung ­¬ng vµ Hµ Néi vui
mõng häp mÆt t¹i ®©y dù lÔ trao tÆng ®ång chÝ Lª §øc Thä,
nguyªn Uû viªn Bé ChÝnh trÞ, Cè vÊn Ban ChÊp hµnh Trung
­¬ng §¶ng Céng s¶n ViÖt Nam, Hu©n ch­¬ng Sao vµng nh©n
dÞp ®ång chÝ trßn 79 tuæi (1911 - 1990).
§ång chÝ Lª §øc Thä lµ mét trong nh÷ng häc trß xuÊt s¾c
cña Chñ tÞch Hå ChÝ Minh kÝnh yªu, mét chiÕn sÜ c¸ch m¹ng
kiªn c­êng, mét c¸n bé l·nh ®¹o giµu kinh nghiÖm cña §¶ng vµ
nh©n d©n ta.
Trong h¬n 60 n¨m ho¹t ®éng c¸ch m¹ng gian khæ, ®ång
chÝ Lª §øc Thä ®· ®em hÕt søc lùc, tµi n¨ng vµ trÝ tuÖ cña m×nh
phôc vô sù nghiÖp c¸ch m¹ng vÎ vang cña §¶ng vµ nh©n d©n
ta. Víi träng tr¸ch lµ Cè vÊn Ban ChÊp hµnh Trung ­¬ng §¶ng,
®ång chÝ ®· lµm hÕt søc m×nh, tiÕp tôc gãp phÇn vµo trÝ tuÖ tËp
thÓ cña Ban ChÊp hµnh Trung ­¬ng §¶ng vµ cña Bé ChÝnh trÞ.
TÊm g­¬ng vÒ lßng trung thµnh, tËn tôy víi Tæ quèc, víi
§¶ng vµ nh©n d©n, tinh thÇn c¸ch m¹ng dòng c¶m, kiªn c­êng,
bÊt khuÊt, ®øc tÝnh cÇn kiÖm liªm chÝnh vµ t×nh th­¬ng ®èi víi

13
https://thuviensach.vn

c¸n bé cña ®ång chÝ Lª §øc Thä ®­îc toµn §¶ng vµ toµn d©n ta
th­¬ng yªu vµ kÝnh träng.
Víi nh÷ng cèng hiÕn to lín cña ®ång chÝ ®èi víi sù nghiÖp
c¸ch m¹ng cña §¶ng vµ nh©n d©n, ®ång chÝ Lª §øc Thä rÊt
xøng ®¸ng víi Hu©n ch­¬ng Sao vµng do §¶ng vµ Nhµ n­íc
trao tÆng. Nh©n dÞp nµy, toµn §¶ng, toµn d©n vµ toµn qu©n ta
bµy tá lßng quý mÕn, biÕt ¬n vµ nh÷ng lêi chóc mõng th¾m thiÕt
nhÊt ®èi víi ®ång chÝ Lª §øc Thä.
Th­a anh S¸u Thä kÝnh mÕn,
Th­a c¸c ®ång chÝ,
C«ng cuéc ®æi míi cña §¶ng ta vµ nh©n d©n ta trªn con
®­êng x©y dùng chñ nghÜa x· héi theo tinh thÇn NghÞ quyÕt §¹i
héi VI cña §¶ng ®· thu ®­îc nh÷ng kÕt qu¶ b­íc ®Çu quan
träng, nh­ng còng ®ang ®øng tr­íc nh÷ng khã kh¨n, thö th¸ch
rÊt lín. Chóng ta quyÕt t©m thùc hiÖn nh÷ng gi¸o huÊn quý
b¸u cña Chñ tÞch Hå ChÝ Minh vÜ ®¹i, noi g­¬ng cao ®Ñp cña c¸c
®ång chÝ Cè vÊn Ban ChÊp hµnh Trung ­¬ng §¶ng Ph¹m V¨n
§ång, Lª §øc Thä vµ c¸c bËc tiÒn bèi c¸ch m¹ng kh¸c, l·nh ®¹o
toµn §¶ng, toµn d©n ta giµnh nhiÒu th¾ng lîi míi trong sù
nghiÖp x©y dùng vµ b¶o vÖ Tæ quèc x· héi chñ nghÜa.
Xin chóc mõng ®ång chÝ Lª §øc Thä ®­îc vinh dù nhËn
Hu©n ch­¬ng Sao vµng vµo dÞp kû niÖm lÇn thø 79 ngµy sinh
cña ®ång chÝ.

14
https://thuviensach.vn

Lêi ph¸t biÓu cña ®ång chÝ Lª §øc Thä
T¹i LÔ trao tÆng Hu©n ch­¬ng Sao Vµng

KÝnh th­a: - §ång chÝ NguyÔn V¨n Linh,
- §ång chÝ Ph¹m V¨n §ång
vµ c¸c ®ång chÝ l·nh ®¹o §¶ng
vµ Nhµ n­íc th©n mÕn!
H«m nay t«i v« cïng c¶m ®éng ®­îc nhËn phÇn th­ëng
cao quý nhÊt cña §¶ng vµ Nhµ n­íc mµ c¸c ®ång chÝ ®· trao
cho t«i. Sù nghiÖp c¸ch m¹ng lµ sù nghiÖp chung, nh÷ng thµnh
tÝch mµ anh em chóng ta ®¹t ®­îc tõ tr­íc ®Õn nay lµ do cã sù
l·nh ®¹o ®óng ®¾n cña §¶ng, cña B¸c Hå, sù hy sinh v« bê bÕn
cña c¸n bé, chiÕn sÜ vµ nh©n d©n.
§Ó xøng ®¸ng víi phÇn th­ëng cao quý nµy, tõ khi tham
gia c¸ch m¹ng cho ®Õn nay, cßn sèng giê phót nµo t«i nguyÖn
®em hÕt søc m×nh ®Ó cèng hiÕn cho sù nghiÖp c¸ch m¹ng chung
cña §¶ng vµ ®Êt n­íc ®Õn h¬i thë cuèi cïng.
Chóc ®ång chÝ Tæng BÝ th­, ®ång chÝ Ph¹m V¨n §ång vµ
c¸c ®ång chÝ l·nh ®¹o §¶ng vµ Nhµ n­íc lu«n m¹nh kháe ®Ó
l·nh ®¹o §¶ng vµ nh©n d©n ta v­ît qua nh÷ng khã kh¨n, thùc
hiÖn cã kÕt qu¶ NghÞ quyÕt §¹i héi §¶ng lÇn thø VI vµ c¸c nghÞ
quyÕt Trung ­¬ng mét c¸ch th¾ng lîi vÎ vang.
Xin c¶m ¬n c¸c ®ång chÝ Tæng BÝ th­, ®ång chÝ Ph¹m V¨n
§ång vµ c¸c ®ång chÝ l·nh ®¹o §¶ng vµ Nhµ n­íc.

15
https://thuviensach.vn

th«ng c¸o
cña Ban ChÊp hµnh Trung ­¬ng
§¶ng Céng s¶n ViÖt Nam, Quèc héi,
Héi ®ång Nhµ n­íc, Héi ®ång Bé tr­ëng
n­íc Céng hßa x· héi chñ nghÜa
ViÖt Nam vµ Uû ban Trung ­¬ng MÆt trËn
Tæ quèc ViÖt Nam

Ban ChÊp hµnh Trung ­¬ng §¶ng Céng s¶n ViÖt Nam,
Quèc héi, Héi ®ång Nhµ n­íc, Héi ®ång Bé tr­ëng n­íc Céng
hßa x· héi chñ nghÜa ViÖt Nam, Uû ban Trung ­¬ng MÆt trËn
Tæ quèc ViÖt Nam v« cïng th­¬ng tiÕc b¸o tin:
§ång chÝ Lª §øc Thä
Cè vÊn Ban ChÊp hµnh Trung ­¬ng §¶ng Céng s¶n
ViÖt Nam;
Nguyªn Uû viªn Bé ChÝnh trÞ, BÝ th­ Ban ChÊp hµnh
Trung ­¬ng §¶ng Céng s¶n ViÖt Nam;
Hu©n ch­¬ng Sao vµng;
Do l©m bÖnh nÆng ®· tõ trÇn håi 1 giê 25 phót ngµy 13
th¸ng 10 n¨m 1990 t¹i ViÖn Qu©n y 108, Hµ Néi, thä 79 tuæi.
§ång chÝ Lª §øc Thä, sinh ngµy 10-10-1911 t¹i x· §Þch
LÔ, huyÖn Mü Léc, tØnh Nam §Þnh, nay lµ x· Nam V©n, huyÖn
Nam Ninh, tØnh Hµ Nam Ninh*. §ång chÝ ®· ho¹t ®éng c¸ch
m¹ng 64 n¨m liªn tôc, lµ mét trong nh÷ng häc trß xuÊt s¾c cña
___________________

* Nay lµ tØnh Nam §Þnh (B.T).

16
https://thuviensach.vn

Chñ tÞch Hå ChÝ Minh vÜ ®¹i, cã nhiÒu cèng hiÕn lín cho sù
nghiÖp c¸ch m¹ng.
§ång chÝ Lª §øc Thä mÊt ®i lµ mét tæn thÊt lín ®èi víi
§¶ng vµ nh©n d©n ta.
§Ó tá lßng t­ëng nhí vµ biÕt ¬n ®ång chÝ Lª §øc Thä kÝnh
mÕn, Héi nghÞ liªn tÞch Ban ChÊp hµnh Trung ­¬ng §¶ng Céng
s¶n ViÖt Nam, Quèc héi, Héi ®ång Nhµ n­íc, Héi ®ång Bé
tr­ëng n­íc Céng hßa x· héi chñ nghÜa ViÖt Nam vµ Uû ban
Trung ­¬ng MÆt trËn Tæ quèc ViÖt Nam ®· quyÕt ®Þnh tæ chøc
lÔ tang Nhµ n­íc víi nghi thøc träng thÓ.
Trong giê phót ®au th­¬ng nµy, Ban ChÊp hµnh Trung
­¬ng §¶ng Céng s¶n ViÖt Nam, Quèc héi, Héi ®ång Nhµ n­íc,
Héi ®ång Bé tr­ëng, Uû ban Trung ­¬ng MÆt trËn Tæ quèc ViÖt
Nam kªu gäi toµn §¶ng, toµn d©n vµ toµn qu©n ta h·y biÕn ®au
th­¬ng thµnh søc m¹nh, ra søc thùc hiÖn c«ng cuéc ®æi míi
theo NghÞ quyÕt §¹i héi VI cña §¶ng.
Ban ChÊp hµnh Trung ­¬ng
§¶ng Céng s¶n ViÖt Nam, Quèc héi,
Héi ®ång Nhµ n­íc, Héi ®ång Bé tr­ëng
N­íc Céng hßa x· héi chñ nghÜa ViÖt Nam,
Uû ban Trung ­¬ng MÆt trËn Tæ quèc ViÖt Nam

B¸o Nh©n D©n, ngµy 15-10-1990.

17
https://thuviensach.vn

TiÓu sö ®ång chÝ lª ®øc thä
Cè vÊn Ban ChÊp hµnh Trung ­¬ng §¶ng Céng s¶n ViÖt Nam;
nguyªn Uû viªn Bé ChÝnh trÞ, BÝ th­ Ban ChÊp hµnh
Trung ­¬ng §¶ng Céng s¶n ViÖt Nam

§ång chÝ Lª §øc Thä, tªn chÝnh lµ Phan §×nh Kh¶i, sinh
ngµy 10-10-1911 t¹i x· §Þch LÔ, huyÖn Mü Léc, tØnh Nam
§Þnh, nay lµ x· Nam V©n, huyÖn Nam Ninh, tØnh Hµ Nam
Ninh.
§ång chÝ ho¹t ®éng c¸ch m¹ng tõ n¨m 1926, tham gia b·i
khãa vµ dù lÔ truy ®iÖu nhµ chÝ sÜ yªu n­íc Phan Chu Trinh.
N¨m 1928, ho¹t ®éng trong Häc sinh héi, d­íi sù l·nh ®¹o
cña TØnh §¶ng bé Héi ViÖt Nam C¸ch m¹ng Thanh niªn tØnh
Nam §Þnh.
Th¸ng 10-1929, ®­îc kÕt n¹p vµo §«ng D­¬ng Céng s¶n
§¶ng, lµm BÝ th­ chi bé häc sinh vµ phô tr¸ch c«ng t¸c thanh
niªn häc sinh. Th¸ng 11-1930, bÞ thùc d©n b¾t, kÕt ¸n 10 n¨m
tï khæ sai vµ ®µy ®i C«n §¶o, lµm BÝ th­ chi bé vµ Th­êng vô
chi uû nhµ tï.
Tõ n¨m 1936 ®Õn n¨m 1939, ra tï phô tr¸ch c«ng t¸c b¸o
chÝ c«ng khai cña §¶ng bé vµ tham gia x©y dùng c¬ së bÝ mËt
cña §¶ng ë Nam §Þnh.
Tõ n¨m 1939 ®Õn n¨m 1944, bÞ ®Þch b¾t vµ bÞ kÕt ¸n tï 5
n¨m t¹i c¸c Nhµ tï Hµ Néi, S¬n La vµ Hßa B×nh.
Th¸ng 9-1944, ra tï ®­îc Trung ­¬ng giao phô tr¸ch c«ng
t¸c Khu An toµn cña Trung ­¬ng, c«ng t¸c tæ chøc vµ huÊn
luyÖn c¸n bé.
Th¸ng 10-1944, ®­îc chØ ®Þnh Uû viªn Trung ­¬ng §¶ng

18
https://thuviensach.vn

vµ trùc tiÕp phô tr¸ch Xø uû B¾c Kú. Dù Héi nghÞ më réng
Ban Th­êng vô Trung ­¬ng §¶ng ®ªm 9-3-1945 ®Ò ra chñ
tr­¬ng míi ph¸t ®éng mét cao trµo c¸ch m¹ng ®i tíi cuéc Tæng
khëi nghÜa.
Th¸ng 8-1945, t¹i Héi nghÞ c¸n bé toµn quèc cña §¶ng ë
T©n Trµo, ®­îc cö vµo Ban Th­êng vô Trung ­¬ng §¶ng. Sau
C¸ch m¹ng Th¸ng T¸m n¨m 1945, phô tr¸ch c«ng t¸c tæ chøc
cña §¶ng.
Th¸ng 12-1946, dù Héi nghÞ Ban Th­êng vô Trung ­¬ng
§¶ng quyÕt ®Þnh toµn quèc kh¸ng chiÕn.
N¨m 1948, thay mÆt Trung ­¬ng tham gia ®oµn ®¹i biÓu
§¶ng vµ ChÝnh phñ vµo miÒn Nam c«ng t¸c; n¨m 1949, lµm
Phã BÝ th­ Xø uû Nam Bé.
N¨m 1951, t¹i §¹i héi lÇn thø II cña §¶ng ®­îc bÇu vµo
Ban ChÊp hµnh Trung ­¬ng, lµm Phã BÝ th­ Trung ­¬ng Côc
miÒn Nam. Tõ n¨m 1949 ®Õn n¨m 1954, lµm Tr­ëng Ban Tæ
chøc Trung ­¬ng Côc miÒn Nam.
N¨m 1955, tËp kÕt ra B¾c, lµm Tr­ëng Ban Thèng nhÊt
Trung ­¬ng. Cuèi n¨m 1955, ®­îc bæ sung vµo Bé ChÝnh trÞ,
Ban ChÊp hµnh Trung ­¬ng §¶ng, phô tr¸ch c«ng t¸c söa sai
trong cuéc vËn ®éng c¶i c¸ch ruéng ®Êt vµ chØnh ®èn tæ chøc.
Cuèi n¨m 1956, lµm Tr­ëng Ban Tæ chøc Trung ­¬ng,
tõ th¸ng 11-1956 ®Õn n¨m 1961 kiªm chøc Gi¸m ®èc Tr­êng
NguyÔn ¸i Quèc Trung ­¬ng.
N¨m 1960, t¹i §¹i héi lÇn thø III cña §¶ng, ®­îc bÇu vµo
Ban ChÊp hµnh Trung ­¬ng §¶ng, Bé ChÝnh trÞ vµ Ban BÝ th­,
lµm Tr­ëng Ban Tæ chøc Trung ­¬ng §¶ng. N¨m 1966, kiªm chøc
HiÖu tr­ëng Tr­êng NguyÔn ¸i Quèc Trung ­¬ng. N¨m 1967,
®­îc cö vµo Qu©n uû Trung ­¬ng.
Sau cuéc Tæng tiÕn c«ng TÕt MËu Th©n n¨m 1968, ®­îc Bé
ChÝnh trÞ cö vµo miÒn Nam lµm Phã BÝ th­ Trung ­¬ng Côc
miÒn Nam. §Õn th¸ng 5-1968, ®­îc Bé ChÝnh trÞ giao nhiÖm vô
phô tr¸ch c«ng t¸c ®Êu tranh ngo¹i giao, lµm Cè vÊn ®Æc biÖt
cña §oµn ®¹i biÓu ChÝnh phñ ta t¹i Héi nghÞ Pari bµn vÒ lËp l¹i
19
https://thuviensach.vn

hßa b×nh ë ViÖt Nam vµ trùc tiÕp ®µm ph¸n víi ®¹i diÖn cña
ChÝnh phñ Mü trong c¸c cuéc nãi chuyÖn riªng gi¶i quyÕt hßa
b×nh vÊn ®Ò ViÖt Nam.
Sau HiÖp ®Þnh Pari vÒ ViÖt Nam (1973), ®­îc cö lµm Tr­ëng
Ban miÒn Nam cña Trung ­¬ng.
N¨m 1975, ®­îc Bé ChÝnh trÞ cö vµo miÒn Nam phæ biÕn
nghÞ quyÕt vÒ cuéc Tæng tiÕn c«ng mïa Xu©n vµ cïng víi mét
sè ®ång chÝ kh¸c thay mÆt Bé ChÝnh trÞ chØ ®¹o ChiÕn dÞch
Hå ChÝ Minh.
Sau ngµy gi¶i phãng miÒn Nam 30-4-1975, lµm Phã ban
®¹i diÖn §¶ng vµ ChÝnh phñ ë miÒn Nam.
Th¸ng 12-1976, t¹i §¹i héi lÇn thø IV cña §¶ng, ®­îc bÇu
vµo Ban ChÊp hµnh Trung ­¬ng §¶ng, Bé ChÝnh trÞ vµ Ban BÝ
th­, lµm Tr­ëng Ban Tæ chøc Trung ­¬ng §¶ng.
Gi÷a n¨m 1977 ®Õn th¸ng 1-1979, ®­îc Bé ChÝnh trÞ ph©n
c«ng phô tr¸ch c«ng t¸c ®Æc biÖt.
N¨m 1980, ®­îc cö lµm BÝ th­ Th­êng trùc vµ phô tr¸ch
c«ng t¸c tæ chøc; th¸ng 10-1980, kiªm chøc HiÖu tr­ëng Tr­êng
ChÝnh trÞ ®Æc biÖt.
T¹i §¹i héi toµn quèc lÇn thø V cña §¶ng (3-1982), ®­îc
bÇu l¹i vµo Ban ChÊp hµnh Trung ­¬ng, Bé ChÝnh trÞ vµ Ban BÝ
th­, lµm BÝ th­ Th­êng trùc, phô tr¸ch c«ng t¸c t­ t­ëng, néi
chÝnh, ngo¹i giao. N¨m 1983, ®­îc chØ ®Þnh lµm Phã Chñ tÞch
Uû ban Quèc phßng cña §¶ng.
N¨m 1986, lµm Tr­ëng TiÓu ban nh©n sù §¹i héi lÇn thø VI
cña §¶ng.
T¹i §¹i héi toµn quèc lÇn thø VI cña §¶ng (th¸ng 12-1986),
®­îc §¹i héi cö lµm Cè vÊn cña Ban ChÊp hµnh Trung ­¬ng §¶ng.
Trong h¬n 60 n¨m ho¹t ®éng c¸ch m¹ng, ®ång chÝ Lª §øc Thä
®· ®em hÕt t©m søc, tµi n¨ng vµ trÝ tuÖ cña m×nh cèng hiÕn cho
sù nghiÖp c¸ch m¹ng vÎ vang cña §¶ng vµ cña nh©n d©n ta.
§¶ng vµ Nhµ n­íc ta ®· tÆng ®ång chÝ Hu©n ch­¬ng Sao vµng
vµ nhiÒu Hu©n ch­¬ng kh¸c, Huy hiÖu 50 n¨m tuæi §¶ng; §¶ng
20
https://thuviensach.vn

vµ Nhµ n­íc Liªn X« tÆng ®ång chÝ Hu©n ch­¬ng C¸ch m¹ng
Th¸ng M­êi, §¶ng vµ Nhµ n­íc Campuchia tÆng ®ång chÝ
Hu©n ch­¬ng ¡ngco.
Tªn tuæi vµ sù nghiÖp cña ®ång chÝ Lª §øc Thä - anh S¸u
Thä kÝnh mÕn, g¾n liÒn víi nh÷ng thµnh qu¶ c¸ch m¹ng vÜ ®¹i
cña §¶ng vµ nh©n d©n ta.
B¸o Nh©n D©n, ngµy 15-10-1990.

21
https://thuviensach.vn

Lêi ®iÕu
(Do ®ång chÝ Tæng BÝ th­ NguyÔn V¨n Linh
thay mÆt Ban ChÊp hµnh Trung ­¬ng
§¶ng Céng s¶n ViÖt Nam ®äc t¹i buæi lÔ tang
ngµy 17-10-1990)

Th­a ®ång bµo vµ chiÕn sÜ c¶ n­íc,
Th­a c¸c ®ång chÝ vµ c¸c b¹n,
§ång chÝ Lª §øc Thä, Cè vÊn Ban ChÊp hµnh Trung ­¬ng
§¶ng Céng s¶n ViÖt Nam, nguyªn Uû viªn Bé ChÝnh trÞ, BÝ th­
Ban ChÊp hµnh Trung ­¬ng §¶ng Céng s¶n ViÖt Nam, ng­êi
®¶ng viªn céng s¶n kiªn c­êng, ng­êi c¸n bé cã tµi n¨ng suèt
®êi hy sinh chiÕn ®Êu v× lîi Ých cña nh©n d©n, cña Tæ quèc, ng­êi
®ång chÝ, ng­êi b¹n th©n thiÕt cña chóng ta, kh«ng cßn n÷a.
§ång chÝ Lª §øc Thä, tªn chÝnh lµ Phan §×nh Kh¶i, sinh
ngµy 10 th¸ng 10 n¨m 1911 t¹i x· §Þch LÔ, huyÖn Mü Léc, tØnh
Nam §Þnh, nay lµ x· Nam V©n, huyÖn Nam Ninh, tØnh Hµ
Nam Ninh. §ång chÝ tham gia ho¹t ®éng c¸ch m¹ng tõ n¨m
1926. Th¸ng 10 n¨m 1929 ®­îc kÕt n¹p vµo §«ng D­¬ng Céng
s¶n §¶ng. Víi 64 n¨m ho¹t ®éng c¸ch m¹ng liªn tôc cho ®Õn h¬i
thë cuèi cïng, ®ång chÝ Lª §øc Thä lµ mét trong nh÷ng häc trß
xuÊt s¾c cña Chñ tÞch Hå ChÝ Minh vÜ ®¹i, ®· cã nhiÒu cèng
hiÕn lín cho sù nghiÖp c¸ch m¹ng, ®Ó l¹i cho ®ång bµo, ®ång chÝ
chóng ta nh÷ng t×nh c¶m v« cïng quý mÕn.
Cuéc ®êi ho¹t ®éng kiªn c­êng, n¨ng ®éng, s«i næi víi tinh
thÇn l¹c quan c¸ch m¹ng cña ®ång chÝ lµ tÊm g­¬ng s¸ng vÒ
lßng thiÕt tha yªu n­íc, yªu d©n, vÒ tinh thÇn quèc tÕ cao c¶.
Ngay tõ khi cßn lµ häc sinh 15 tuæi, ®ång chÝ ®· tham gia b·i
khãa, dù lÔ truy ®iÖu nhµ chÝ sÜ yªu n­íc Phan Chu Trinh. B­íc

22
https://thuviensach.vn

vµo tuæi 17, ®ång chÝ ®· ®øng trong ®éi ngò Héi ViÖt Nam C¸ch
m¹ng Thanh niªn. §­îc ®Êu tranh vµ rÌn luyÖn trong tæ chøc
c¸ch m¹ng nµy, ®ång chÝ ®· trë thµnh ng­êi céng s¶n tõ th¸ng
10 n¨m 1929. Trong thêi kú ho¹t ®éng bÝ mËt, ®ång chÝ ®· hai
lÇn bÞ ®Þch b¾t, còng lµ hai lÇn bÞ kÕt ¸n, tæng céng 15 n¨m tï.
Nh÷ng n¨m l­u ®µy khæ sai kh¾c nghiÖt ë C«n §¶o, trong ngôc
tï S¬n La, Hßa B×nh, Hµ Néi, ®èi víi ®ång chÝ lµ nh÷ng n¨m
th¸ng ®­îc t«i luyÖn ý chÝ c¸ch m¹ng bÊt khuÊt vµ lßng kiªn
trung víi Tæ quèc vµ nh©n d©n.
Th¸ng 8 n¨m 1945, t¹i Héi nghÞ toµn quèc cña §¶ng ë T©n
Trµo, ®ång chÝ ®­îc cö vµo Th­êng vô Trung ­¬ng §¶ng, lµ mét
trong nh÷ng ®ång chÝ l·nh ®¹o chñ yÕu cuéc C¸ch m¹ng Th¸ng
T¸m thµnh c«ng.
N¨m 1948, theo sù ph©n c«ng cña Trung ­¬ng, ®ång chÝ lµ
ng­êi thay mÆt Trung ­¬ng §¶ng trong §oµn ®¹i biÓu §¶ng vµ
ChÝnh phñ v­ît nói b¨ng rõng l¨n lén ngµy ®ªm qua nhiÒu
vïng ®Þch t¹m kiÓm so¸t ®Ó vµo c«ng t¸c ë miÒn Nam vµ trë
thµnh mét trong nh÷ng ®ång chÝ l·nh ®¹o chñ yÕu cña cuéc
kh¸ng chiÕn chèng thùc d©n ë Nam Bé.
Lµ Uû viªn Bé ChÝnh trÞ Ban ChÊp hµnh Trung ­¬ng
§¶ng n¨m 1960, lµ Uû viªn Qu©n uû Trung ­¬ng n¨m 1967, lµ
Phã BÝ th­ Trung ­¬ng Côc miÒn Nam sau cuéc Tæng tiÕn c«ng
TÕt MËu Th©n 1968, tõ th¸ng 5 n¨m 1968 lµ Cè vÊn ®Æc biÖt
cña §oµn ®¹i biÓu ChÝnh phñ ta t¹i Héi nghÞ Pari vÒ ViÖt Nam
vµ lµ ng­êi trùc tiÕp ®µm ph¸n víi ®¹i diÖn ChÝnh phñ Mü
trong c¸c cuéc nãi chuyÖn riªng, lµ ng­êi cïng víi mét sè ®ång
chÝ kh¸c thay mÆt Bé ChÝnh trÞ trùc tiÕp chØ ®¹o ChiÕn dÞch
Hå ChÝ Minh lÞch sö, ®ång chÝ Lª §øc Thä lµ mét trong nh÷ng
®ång chÝ l·nh ®¹o cã c«ng lao lín trong sù nghiÖp gi¶i phãng
miÒn Nam, thèng nhÊt ®Êt n­íc.
§ång chÝ Lª §øc Thä ®· cã nh÷ng ®ãng gãp lín trong viÖc
thùc hiÖn nghÜa vô quèc tÕ cao c¶ cña §¶ng, Nhµ n­íc vµ nh©n
d©n ta.
§ång chÝ lµ mét c¸n bé l·nh ®¹o cã tµi n¨ng vÒ nhiÒu mÆt.
23
https://thuviensach.vn

Trong nhiÒu n¨m phô tr¸ch c«ng t¸c tæ chøc c¸n bé cña §¶ng,
lµ lÜnh vùc c«ng t¸c rÊt khã kh¨n, phøc t¹p, ®ång chÝ ®· ®Ó l¹i
cho chóng ta nhiÒu bµi häc kinh nghiÖm bæ Ých ®èi víi c«ng cuéc
®æi míi hiÖn nay.
§ång chÝ cßn ®Ó l¹i cho chóng ta nh÷ng vÇn th¬ ®Ñp. §ång
chÝ ®· ®em hÕt søc lùc, tµi n¨ng vµ trÝ tuÖ cña m×nh phôc vô sù
nghiÖp c¸ch m¹ng vÎ vang cña §¶ng vµ nh©n d©n ta. Víi träng
tr¸ch lµ Cè vÊn Ban ChÊp hµnh Trung ­¬ng §¶ng, ®ång chÝ ®·
lµm viÖc hÕt søc m×nh, tiÕp tôc gãp phÇn vµo trÝ tuÖ tËp thÓ cña
Ban ChÊp hµnh Trung ­¬ng §¶ng vµ cña Bé ChÝnh trÞ.
TÊm g­¬ng vÒ lßng trung thµnh tËn tôy víi Tæ quèc, víi
§¶ng vµ nh©n d©n, tinh thÇn c¸ch m¹ng dòng c¶m, kiªn c­êng,
bÊt khuÊt, ®øc tÝnh cÇn kiÖm liªm chÝnh vµ t×nh th­¬ng ®èi víi
c¸n bé cña ®ång chÝ Lª §øc Thä ®­îc toµn §¶ng vµ toµn d©n ta
th­¬ng yªu vµ kÝnh träng.
§ång chÝ Lª §øc Thä kÝnh mÕn,
Trong giê phót ®au th­¬ng nµy, chóng t«i xin chia sÎ nçi
®au buån víi gia ®×nh ®ång chÝ.
Chóng t«i høa víi ®ång chÝ sÏ ®em hÕt søc m×nh cïng toµn
§¶ng, toµn d©n, toµn qu©n ta ®­a c«ng cuéc ®æi míi ®Êt n­íc
tiÕp tôc tiÕn lªn giµnh nh÷ng thµnh tùu míi, mang l¹i c¬m no,
¸o Êm vµ h¹nh phóc cho ®ång bµo ta nh­ ®ång chÝ suèt ®êi
m×nh tõng mong ­íc.
Xin nghiªng m×nh vÜnh biÖt ®ång chÝ Lª §øc Thä kÝnh mÕn!

B¸o Nh©n D©n, ngµy 18-10-1990.

24
https://thuviensach.vn

Nhí vÒ anh Lª §øc Thä
§ç M­êi*
Anh thuéc líp ®¶ng viªn ®Çu tiªn cña §¶ng. Víi qu¸ tr×nh
®Êu tranh c¸ch m¹ng kiªn c­êng, anh ®· sím trë thµnh mét
c¸n bé l·nh ®¹o chñ chèt cña §¶ng giµu kinh nghiÖm vµ cã tµi
n¨ng nhiÒu mÆt. Th­êng anh ®­îc §¶ng ®iÒu ®Õn nh÷ng n¬i,
nh÷ng lóc vµ ë nh÷ng kh©u c«ng t¸c cã tÝnh quyÕt ®Þnh cña
c¸ch m¹ng.
Lµ mét trong nh÷ng ®ång chÝ l·nh ®¹o chñ yÕu cña C¸ch
m¹ng Th¸ng T¸m, anh còng cïng víi mét sè ®ång chÝ kh¸c cã
c«ng lín trong viÖc gióp Trung ­¬ng bè trÝ, ph¸t triÓn lùc l­îng
§¶ng, ®oµn thÓ, x©y dùng chÝnh quyÒn c¸ch m¹ng ngay tõ ngµy
®Çu lËp n­íc, b¶o ®¶m gi÷ v÷ng vµ ph¸t huy th¾ng lîi cña c¸ch
m¹ng, kÞp thêi chuÈn bÞ cho ®Êt n­íc b­íc vµo cuéc kh¸ng chiÕn
toµn quèc chèng thùc d©n Ph¸p.
ë c¸c c­¬ng vÞ l·nh ®¹o kh¸c nhau, anh ®· cïng víi ®ång
chÝ Lª DuÈn, Tr­êng Chinh vµ c¸c ®ång chÝ l·nh ®¹o kh¸c gióp
Trung ­¬ng §¶ng l·nh ®¹o ph¸t triÓn tèt cuéc chiÕn ®Êu ë miÒn
Nam thµnh ®ång Tæ quèc, x©y dùng miÒn B¾c x· héi chñ nghÜa,
hËu ph­¬ng lín cña tiÒn tuyÕn lín, ®Èy m¹nh cuéc kh¸ng
chiÕn chèng Mü, cøu n­íc, tiÕn hµnh cuéc ®µm ph¸n ë Pari
th¾ng lîi, thùc hiÖn môc tiªu "®¸nh cho Mü cót"; tiÕp ®ã cïng
víi mét sè ®ång chÝ kh¸c, thay mÆt Bé ChÝnh trÞ trùc tiÕp chØ
___________________

* Nguyªn: - Tæng BÝ th­ Ban ChÊp hµnh Trung ­¬ng §¶ng Céng s¶n
ViÖt Nam,

25
https://thuviensach.vn

®¹o ChiÕn dÞch Hå ChÝ Minh lÞch sö thùc hiÖn môc tiªu "®¸nh
cho ngôy nhµo".
Qu¶ anh lµ mét trong nh÷ng ®ång chÝ l·nh ®¹o chñ chèt
cña §¶ng "cã c«ng lao lín trong sù nghiÖp gi¶i phãng miÒn
Nam, thèng nhÊt Tæ quèc".
C«ng t¸c tæ chøc lµ sù nghiÖp hÇu nh­ suèt c¶ cuéc ®êi
c¸ch m¹ng cña anh tõ ngµy ho¹t ®éng trong nhµ tï, khi c«ng
t¸c ë miÒn Nam vµ khi tham gia Bé ChÝnh trÞ, anh ®Òu ®­îc
§¶ng tÝn nhiÖm giao phô tr¸ch c«ng t¸c tæ chøc.
Tõ §¹i héi lÇn thø III ®Õn §¹i héi lÇn thø V cña §¶ng,
anh ®· cã c«ng trong viÖc gióp Trung ­¬ng chuÈn bÞ c¸c V¨n
kiÖn §¹i héi vÒ x©y dùng §¶ng vµ vÒ §iÒu lÖ §¶ng, qua ®ã anh
®· gãp phÇn ph¸t triÓn mét b­íc lý luËn vÒ ®¶ng cÇm quyÒn
trªn c¬ së qu¸n triÖt vµ vËn dông cã s¸ng t¹o nguyªn lý cña chñ
nghÜa M¸c - Lªnin vµ t­ t­ëng Hå ChÝ Minh vÒ x©y dùng §¶ng
kiÓu míi cña giai cÊp c«ng nh©n.
Trong c«ng t¸c tæ chøc, anh ®· tËp trung søc vµo viÖc x©y
dùng, qu¶n lý vµ bè trÝ ®éi ngò c¸n bé l·nh ®¹o cÊp cao, ®Æc biÖt
®· tÝch cùc gióp Bé ChÝnh trÞ chuÈn bÞ tèt viÖc bÇu cö Ban ChÊp
hµnh Trung ­¬ng, Bé ChÝnh trÞ, Ban BÝ th­ vµo c¸c kú §¹i héi
§¶ng (tõ §¹i héi III ®Õn §¹i héi VI) mµ anh lµ Tr­ëng TiÓu ban
nh©n sù.
Anh th­êng th¼ng th¾n gãp ý kiÕn víi c¸n bé cao cÊp
ph¹m tiªu cùc ®Ó ng¨n chÆn tõ gèc viÖc ph¸t triÓn tiªu cùc vµo
trong §¶ng vµ nh¾c nhë c¸n bé tæ chøc: ph¶i thùc sù c«ng minh;
nÕu v× "yªu nªn tèt, ghÐt nªn xÊu" hoÆc v× sî bÞ va ch¹m, sî bÞ
o¸n thï dÉn ®Õn bè trÝ hoÆc xö lý sai c¸n bé th× kh«ng thÓ lµm
c¸n bé tæ chøc.
ë anh Lª §øc Thä, chóng ta thÊy sù kÕt hîp chÆt chÏ
- Cè vÊn Ban ChÊp hµnh Trung ­¬ng §¶ng Céng s¶n ViÖt Nam.

26
https://thuviensach.vn

gi÷a l·nh ®¹o ®­êng lèi víi chØ ®¹o tæ chøc cô thÓ; gi÷a tÝnh
kiªn ®Þnh vÒ nguyªn t¾c víi tÝnh s¸ng t¹o vµ tinh thÇn ®æi míi
trong hµnh ®éng; gi÷a lý luËn víi thùc tiÔn; gi÷a lêi nãi vµ
viÖc lµm.
Anh xøng ®¸ng lµ "mét trong nh÷ng häc trß xuÊt s¾c cña
Chñ tÞch Hå ChÝ Minh vÜ ®¹i" vµ xøng ®¸ng víi nh÷ng "c«ng
tr¹ng to lín v× §¶ng, v× d©n" mµ §¹i héi lÇn thø VI ®· tuyªn
d­¬ng anh.

27
https://thuviensach.vn

nhí anh thä
Vâ ChÝ C«ng*
Qua c¸c thêi kú c¸ch m¹ng, thêi gian c«ng t¸c cña t«i ®èi
víi anh Thä kh«ng nhiÒu nh­ c¸c ®ång chÝ l·nh ®¹o kh¸c. Tuy
nhiªn, th«ng qua nh÷ng c«...